15 49.0138 8.38624 1 0 4000 1 https://www.joostheessels.nl 300 0

Mind the gap

Mendeley is een tool waarmee researchers de mogelijkheid hebben hun content flow op orde te houden. Samen met Swets ontwikkelde Mendeley de tool door tot een volwassen instrument voor bibliotheken en onderzoekcentra. Dit jaar is Mendeley Institutional Edition geïntroduceerd. Frans van Ette, Director Business Development bij Swets ziet mogelijkheden om met Mendeley iets te bouwen waardoor de bibliotheek echt weer centraal komt te staan. DB sprak met hem op het Swets hoofdkantoor te Leiden.

Mendeley voor dummy’s
˝Mendeley is bedacht door Victor Henning en Jan Reichelt, twee Ph. D. studenten uit Duitsland. Die bezig waren om allerlei informatie te gebruiken in hun onderzoek maar er al snel  achter kwamen dat ze geen geschikte methode hadden om die informatie op een adequate manier te verzamelen en te beheren.ˮ
Omdat je zeker voor een academisch onderzoek veel moet lezen is het ook belangrijk dat je die informatie ergens kan opslaan, aldus Frans van Ette, Director Business Development bij Swets: ˝ Dus Henning en Reichelt bouwden een applicatie voor het creëren van een eigen persoonlijke digitale bibliotheek waarbij je reverences en documenten allemaal bij elkaar kan hebben. Vervolgens kan je daar met nieuwe technologieën van alles mee doen. ˮ
Het platform kent een scala aan mogelijkheden voor het verwerken van informatie. Welke zijn er zoal? Van Ette:  ˝ Een voorbeeld van een mogelijkheid die er in zit is als je PDF documenten gaat downloaden dat daar dan alle meta data automatisch uitgehaald kan worden. En je daar op kan zoeken. Daarnaast worden documenten ook geïndexeerd, waardoor  ze makkelijker vindbaar worden.  Voor de rest zijn er mogelijkheden om  annotaties toe te  voegen aan je document.  Je kan er bij zetten welk onderdeel relevant is of je vragen er bij noteren of wat dan ook. ˮ
 Je kan dus ook echt met het document zelf werken stelt van Ette. ˝ Vervolgens kun je de documenten ook delen met anderen via sociale media tools die in het programma aanwezig zijn. ˮ

Sociaal Aspect
Delen is dus het credo van Mendeley?  Van Ette: ˝ Je kan met derden delen dus dan krijg je die sociale context en een vervolg element is dat je kan gaan zien wat er allemaal aan het gebeuren is binnen bepaalde vakgebieden omdat natuurlijk heel veel mensen daar ook mee bezig zijn met het verzamelen en delen van documenten. Je kunt  zien welke documenten er worden gelezen of welke mensen in een vakgebied met de nieuwste dingen komen, die het meest populair zijn. ˮ
Je ziet dus, volgens van Ette dat er op verschillende niveaus een eigen organisatie element is. ˝Het heeft een samenwerkingselement voor een grote groep, maar het heeft ook een groter verband, van wat er aan het gebeuren is in de wereld van een bepaald soort onderzoek. ˮ

Evernote
Een aantal mensen zullen Mendeley gaan vergelijken met een programma zoals Evernote. Van Ette: ˝ Mendeley gaat een stuk verder dan Evernote.  Evernote als reference manager, maar ook Refworks en Endnote zijn tools die uitgebreid zijn aangeschaft maar toch zijn gebouwd vanuit een bepaalde situatie met de technologie van vijf tot tien jaar geleden. Mendeley is van nu! ˮ

Swets en Mendeley
Hoe is Swets terecht gekomen bij Mendeley? Van Ette: ˝ Mendeley is in onze tak van sport vrij snel een hele bekende naam geworden. En dat komt omdat zij heel slim de nieuwste technologieën en de noodzaak van researchers aan elkaar hebben gekoppeld. Wij zagen een nieuw label opkomen.  Swets werkt natuurlijk traditiegetrouw al met bibliotheken, maar ook met de eindgebruikers die daar achter zitten,  Wij hebben dus tools die in de bibliotheek gebruikt worden maar waar ook de eindgebruiker mee werkt. Ook wij zitten na te denken hoe we meer researchers  kunnen ondersteunen. Nou dan is Mendeley typisch een tool of oplossing voor de eindgebruiker maar je kunt het ook via een instituut naar binnen brengen voor alle studenten. ˮ

Mendeley voor het onderwijs
Studenten hebben dus baat bij de Mendeley institutional Edition? Volgens Van Ette wel: ˝ Het doet een aantal dingen. Aan de ene kant helpt het studenten aan een tool waarmee ze hulp krijgen in het organiseren van de documentenstroom. Daarnaast helpt het studenten met de citaties. Vaak is er binnen een academisch instituut een bepaalde manier waarop men met citaties werkt en dat lost Mendeley dan ook meteen op.ˮ
Veel onderwijsinstellingen werken nog met Refworks of Endnote maar dat zijn volgens Van Ette verouderde en dure tools die ook nog eens achter de feiten aan lopen. ˝ Met Mendeley heeft men gewoon een goed alternatief. En dan heb je daarnaast al die elementen waardoor je in het hart komt te staan van wat er allemaal om je heen aan het gebeuren is. ˮ

Je kunt dus als hogeschool of universiteit Mendeley ook aanbieden aan je gebruikers?  Van Ette: ˝Ja, en dan zie je al heel snel, omdat er een sociaal component in zit, dat je deelt met elkaar, dat je werkt met elkaar, dat het meer toegevoegde waarden heeft. En dan zit er nog een overtreffende trap boven. Je kunt er als bibliotheek allerlei informatie uithalen, bijvoorbeeld van wat zijn de trends in mijn eigen instituut, wat doen mijn researchers en in welke onderwerpen zijn ze geïnteresseerd, hoe delen ze die informatie. Dus er komt ook allerlei informatie vanuit een dergelijke sociale omgeving naar de bibliothecaris, die daar dan allerlei intelligente dingen mee kan doen. ˮ

Ranking
˝Ook in de wereld van academische instellingen zie je de ranking belangrijk aan het worden is. Hoe goed doen we het  in een bepaald vakgebied. Wat je met Mendeley ook kunt zien is hoe goed je eigen mensen het doen. Hoe goed worden de spullen van je eigen mensen gelezen. ˮ Het is dus niet alleen maar consumptie van de bibliotheek, aldus Van Ette.Centraal
Volgens van Ette is de bibliothecaris de natuurlijke partner van Swets en samen met Mendeley zijn er mogelijkheden om naar iets te bouwen waardoor de bibliotheek weer echt centraal komt te staan. ˝Mendeley stelt de bibliotheek in staat de researchers iets te brengen en daarmee de rol van de bibliothecaris te versterken. Je kan dan dus de researchers helpen met tools die zinvol voor hun zijn. En daarmee dus de bibliotheek terug brengen naar een centrale rol.

Een centrale aanbieder van informatie maar dan minder fysiek? De digitale beweging is een beweging die niet meer zal stoppen, volgens Van Ette: ˝ Er zitten zoveel voordelen aan digitaal ten opzichten van print. Maar dat betekent niet dat de bibliothecaris op zich naar de periferie geduwd gaat worden. Juist met Mendeley krijgt de bibliothecaris een veel centralere rol. Maar dan weliswaar digitaal. Je ziet hem niet meer maar hij ziet de informatie en weet wat hij moet kopen, hij weet welke dingen er zich afspelen in zijn omgeving. En dat is dus zijn centralere rol daarin. ˮ
Stel je voor dat de bibliothecaris alleen in een fysieke omgeving, alleen in een soort van space iemand zou kunnen zijn dan heb je volgens Van Ette maar een hele dunne definitie van wat een bibliothecaris feitelijk doet. ˝ Een bibliothecaris moet feitelijk advies kunnen geven, hij moet kunnen snappen wat er allemaal aan het gebeuren is in zijn omgeving. Wat doen mijn gebruikers, hoe kan ik ze helpen, zijn er bepaalde ontwikkelingen die ik tegen kom. Subject librarians die kijken bijvoorbeeld of er bepaalde content is waar mee ik mijn gebruikers kan helpen. Soms echt in onderzoeksgebieden ondersteuning geven dus. En dan zit je met Mendeley en de bibliothecaris weer in het hart van research en van een instituut. ˮ

Open platform
Er is zo’n enorme hoeveelheid data dat je daar niet alleen op zou moeten willen blijven zitten. Je moet kunnen bedenken wat daar allemaal mee zou kunnen gebeuren en de beste vorm is ook om andere de gelegenheid te geven hier over mee te denken. Het delen van content geeft Van Ette aan als filosofie van Swets, en dat ziet hij ook terug komen bij Mendeley: ˝ Zij staan toe dat derden Apps bouwen voor hun platform. ˮ Er zijn nu al meer dan 250 apps beschikbaar verteld Van Ette: ˝Je kunt met die Apps van alles doen.  Veel van die Apps zijn voortgekomen uit een wedstrijd die vorig jaar is uitgeschreven. ˮ Van Ette stelt ook dat andere platforms worden beperkt door de limiet van hun eigen creativiteit, met het open gooien van een platform zoals Mendeley doet valt die beperking weg.

Mendeley heeft nog een hele toekomst voor zich?
Volgens Van Ette wel. Want ze krijgen veel aandacht. Daarnaast is het  een hele jonge organisatie die de beschikking hebben over genoeg kapitaal. Maar tegelijkertijd ook gewoon een heel dynamisch creatief bedrijf is.
˝ Zij zijn begonnen met Mendeley voor het individu. Ze hebben nu Mendeley institutional Edition uitgebracht en dat is natuurlijk heel belangrijk want zij moeten natuurlijk ook geld gaan verdienen met dit product. ˮ
De Mendeley individuele versie is gratis en als je iets meer functionaliteit zou willen moet je daar voor betalen (De institutional Edition heeft ook meer opslag capaciteit, meer mogelijkheden tot privaten groepen, er zit dus veel meer functionaliteit in).  Dus zullen heel veel mensen het houden bij de gratis versie. Dus in de verdienmodellen heeft men verwerkt dat men ook aan bedrijven en instituten moet verkopen, stelt Van Ette. ˝ Wij hebben het al verkocht aan alle grote internationale instituten, zoals Harvard en Stanford. ˮ